Γυναίκες οδοντίατροι.(1)

 

Το δικαίωμα των γυναικών γενικά στις σπουδές και μάλιστα σε επιστημονικούς κλάδους όπως στην Ιατρική και Οδοντιατρική είναι πλέον αποδεκτός κανόνας. Στη Φινλανδία σήμερα, για παράδειγμα, οι γυναίκες αποτελούν το 75% όλων των οδοντιάτρων. Ωστόσο, αυτό δεν ίσχυε πάντα. Οι γυναίκες έπρεπε να αγωνιστούν για το δικαίωμά τους να εργαστούν στην Οδοντιατρική, όπως έκαναν και για πολλούς άλλους επιστημονικούς κλάδους αλλά και για τα εργασιακά τους και πολιτικά τους δικαιώματα όπως π.χ. το δικαίωμα ψήφου. Έτσι πολλές γυναίκες  στο παρελθόν πάλεψαν κάτω από πολλές και δύσκολες συνθήκες ακούραστα για να αναγνωριστούν ότι διαθέτουν τα ίδια προσόντα και δικαιώματα για την άσκηση της Οδοντιατρικής. 

Trotula De Ruggiero 

Ωστόσο, η ενασχόληση των γυναικών με την οδοντιατρική στα πλαίσια της ιατρικής χρονολογείται από τα πολύ παλιά χρόνια. Μία από τις πρώτες ιστορικά καταγεγραμμένες γυναίκες η οποία ασχολήθηκε και με την οδοντιατρική ήταν  η  Trotula De Ruggiero η οποία δραστηριοποιήθηκε τον 11ο αιώνα, όπως έχουμε αναφέρει σε προηγούμενη ανάρτηση, στην Μεσαιωνική Ιατρική Σχολή του Σαλέρνο  (Schola Medica Salernitana) που θεωρείται ως η πρώτη γυναίκα γιατρός στην ιστορία.(1) Σήμερα εν τούτοις υπάρχει και η άποψη ότι η Trotula δεν ήταν υπαρκτό πρόσωπο αλλά το όνομα χαρακτήριζε μια συλλογή από ιατρικές γνώσεις και θεραπείες. Στα γραπτά της η Trotula αναφέρεται στην Γυναικολογία, την Υγιεινή και Αισθητική ενώ υπάρχουν αρκετές αναφορές οι οποίες αφορούν τα δόντια με ιδιαίτερη έμφαση στη στοματική υγιεινή. Για την φροντίδα των δοντιών  πρότεινε να πραγματοποιείται καθημερινά ένας έντονος μηχανικός καθαρισμός των δοντιών  με σκόνη από λευκό μάρμαρο και ένα παρασκεύασμα από χουρμά τυλιγμένα σε βρεγμένο μαλλί μέσα σε ένα λινό πανί. Ως καθημερινό πρόσθετο της στοματικής υγιεινής, συνιστούσε  να ξεπλένεται το στόμα με ένα καλό κρασί ακολουθούμενο από βούρτσισμα με ένα καθαρό λευκό πανί. Καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας, πρότεινε τη μάσηση αρωματικών βοτάνων  όπως μέντα, ευκάλυπτος, μάραθο και μαϊντανός,  με στόχο να διατηρούνται τα δόντια και τα ούλα καθαρά και να δίνουν μια ευχάριστη μυρωδιά.

Hildegard von Bingen,

Μία   μοναχή  που ζούσε στη Γερμανία τον 12ου αιώνα η Hildegard von Bingen, (1098-1179), ήταν χριστιανή μυστικίστρια, Βενεδικτίνη ηγουμένη και πολυμαθής, ικανή στη φιλοσοφία , τη μουσική σύνθεση, τη βοτανολογία, τη μεσαιωνική λογοτεχνία , την κοσμολογία, την ιατρική , τη βιολογία, τη θεολογία και τη φυσική ιστορία. Έγραψε πολλές πραγματείες  για τη θρησκεία ,  τη μουσική , την ηθική και την κοσμολογία  ενώ στις ιατρικές πραγματείες της δίνει έμφαση στην διατήρηση  της στοματικής υγείας. Για τον καθαρισμό των δοντιών πρότεινε  τη χρήση  στάχτης από αμπέλι ,  σε συνδυασμό με μια σειρά από μοναστηριακά βότανα  αναμεμιγμένα σε κρασί.

Ξυλογραφία γυναίκας οδοντιάτρου 16ος-17ος αιώνας,(Wellcome Collection)

Κατά τους επόμενους αιώνες, οι γυναίκες μπορούσαν να κάνουν οδοντιατρικές πράξεις, όπως εξαγωγές δοντιών, καυτηριασμούς και χορήγηση διαφόρων εμπειρικών σκευασμάτων, ελιξιρίων  και καθαριστικών των δοντιών επειδή η οδοντιατρική  δεν ήταν κατοχυρωμένο επάγγελμα και αποτελούσε σε πολλές περιπτώσεις, μέρος άλλων τεχνών, όπως π.χ. των κουρέων. Από το  δεύτερο όμως μισό του 18ου, μετά από τον Fauchard, σε αρκετές Ευρωπαϊκές χώρες  υπήρξαν προϋποθέσεις αλλά και πιέσεις κυρίως από γιατρούς και χειρουργούς για την ρύθμιση του επαγγέλματος του οδοντιάτρου προκειμένου οι έστω και εμπειρικοί αλλά κατάλληλα καταρτισμένοι και έμπειροι οδοντίατροι να μπορέσουν να ξεχωρίζουν από τους αγύρτες και τσαρλατάνους.

 

(1)   https://historydent.blogspot.com/2024/05/blog-post.html

https://scientificwomen.net/women/trota_of_salerno--91#:~:text=No%20independent%20biographical%20information%20on,source%20with%20several%20different%20works.

https://scientificwomen.net/women/bingen-hildegarde-15

ΓΒ