Προεδρικό Διάταγμα του 1939 με τις αμοιβές των οδοντιάτρων στην Ελλάδα.

 

Ο συνάδελφος Αντρέας Παράσχης, μου έστειλε απόκομμα εντύπου του έτους 1939 στο οποίο δημοσιεύονται οι αμοιβές  των οδοντιάτρων κατά οδοντιατρική πράξη, όπως αυτές καθορίσθηκαν από  Διάταγμα της δικτατορικής κυβέρνησης του Ιωάννη Μεταξάτο οποίο δημοσιεύθηκε στο 498 φύλλο της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως.

Η πολιτική στον τομέα της υγείας του Ιωάννη Μεταξά ήταν μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής για την ενίσχυση του ελέγχου του κράτους πάνω στην κοινωνία και την προώθηση της ευημερίας του λαού, αν και η εφαρμογή αυτών των πολιτικών συνέβαινε εντός του αυταρχικού καθεστώτος μιας δικτατορίας.

Ανατρέχοντας στο είδος των οδοντιατρικών πράξεων μπορούμε να διαμορφώσουμε μία άποψη για το εύρος της οδοντιατρικής περίθαλψης την οποία προσέφεραν οι οδοντίατροι στην χώρα μας εκείνη την χρονική περίοδο και να διαπιστώσουμε ότι, τουλάχιστον θεωρητικά, δεν υπολείπεται σε τίποτα από τις άλλες Ευρωπαϊκέ χώρες.

Μεγάλη όμως σημασία έχει να κάνουμε μια σύγκριση των αμοιβών σε σχέση με το κόστος ζωής εκείνης της περιόδου, ενώ ένα πρώτο στοιχείο το οποίο είναι άξιο παρατήρησης είναι το μεγάλο εύρος τιμών από την κατώτερη στην ανώτερη των αμοιβών ,που πολλές φορές είναι διπλάσιο αλλά και τετραπλάσιο. 

Το 1939 στην Ελλάδα, η οικονομική κατάσταση ήταν αρκετά τεταμένη λόγω της πολιτικής αστάθειας και της επερχόμενης εμπλοκής της χώρας στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Η οικονομία βρισκόταν σε κατάσταση αναταραχής, με πληθωρισμό και επιπτώσεις από τις διεθνείς οικονομικές κρίσεις. Προκειμένου να διαμορφώσουμε μία γνώμη σχετικά με το ύψος των οδοντιατρικών αμοιβών σε σχέση με την αγοραστική αξία των 100 δραχμών εκείνης της εποχής, θα πρέπει να αναφέρουμε συγκριτικά στοιχεία για το κόστος διάφορων αγαθών και υπηρεσιών από την καθημερινή ζωή.

Καταφεύγοντας στην ΤΝ με το ερώτημα ποια ήταν η αγοραστική αξία των 100δρχ το 1938 είχαμε την κάτωθι πληροφόρηση:

Το 1938 στην Ελλάδα, η αγοραστική αξία των 100 δραχμών ήταν σημαντική, καθώς οι οικονομικές συνθήκες της εποχής δεν είχαν φτάσει στο επίπεδο πληθωρισμού που παρατηρείται σε σύγχρονες περιόδους. Ενδεικτικά, με 100 δραχμές το 1938 κάποιος μπορούσε να αγοράσει τα εξής:

Φαγητό και καθημερινά αγαθά:

Ένα κιλό ψωμί: περίπου 1 δραχμή.

Ένα κιλό κρέας: περίπου 8-10 δραχμές, ανάλογα με τον τύπο.

Γάλα: περίπου 1 δραχμή το λίτρο.

Λαχανικά: 0,5-1 δραχμή το κιλό.

Ρούχα και αξεσουάρ:

Ένα ανδρικό παντελόνι ή γιλέκο θα μπορούσε να κοστίσει γύρω στις 20-30 δραχμές.

Γυναικεία παπούτσια: περίπου 20-30 δραχμές.

Ενοίκιο:

Το μηνιαίο ενοίκιο για ένα μικρό διαμέρισμα στην Αθήνα θα μπορούσε να κυμαίνεται γύρω στις 30-50 δραχμές.

Μεταφορικά:

Ένα εισιτήριο για τα δημόσια μέσα μεταφοράς (τραμ, λεωφορείο) στην Αθήνα κόστιζε περίπου 0,50 δραχμές.

Εκπαίδευση:

Τα δίδακτρα για ιδιωτικά σχολεία ή φροντιστήρια θα μπορούσαν να φτάσουν στις 10-20 δραχμές το μήνα.

Αναψυχή:

Μια είσοδος στον κινηματογράφο κόστιζε περίπου 2-3 δραχμές.

Εν ολίγοις, με 100 δραχμές το 1938, κάποιος μπορούσε να καλύψει βασικές ανάγκες για αρκετές ημέρες ή εβδομάδες, ενώ το ποσό ήταν ικανό να καλύψει και κάποιο ποιοτικό επίπεδο διαβίωσης για ένα μήνα, ανάλογα με την πόλη και την οικογενειακή κατάσταση.

Η οικονομία το 1938 ήταν επηρεασμένη από την Παγκόσμια Οικονομική Κρίση, αλλά η καθημερινότητα εξακολουθούσε να λειτουργεί σε παραδοσιακά πλαίσια.

Βέβαια  αν θέλουμε να είμαστε ποιο ακριβείς στην αντιστοιχία με την σημερινή αγοραστική αξία, πρέπει να λάβουμε υπόψη τον πληθωρισμό και τις μεγάλες αλλαγές στην οικονομία, οι οποίες καθιστούν την ακριβή μετατροπή δύσκολη. Ωστόσο, οι 100 δραχμές του 1939 θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως ένα ποσό που αντιστοιχεί σε αρκετές εκατοντάδες ευρώ σήμερα, με δεδομένη την πορεία του πληθωρισμού στην Ελλάδα κατά τον 20ο αιώνα.

Τέλος να επισημάνουμε το γεγονός της ιδιαίτερης μέρημνας για τους οπλίτες οι οποίοι υπηρετούνε στον στρατό σε μία περίοδο οπού η χώρα βρίσκεται σε καθεστώς προετοιμασίας πολέμου,όπου οι προτεινόμενες αμοιβές είναι οι ελάχιστες των κανοινκών.

ΓΒ