Γυναίκες οδοντίατροι. (4) Γαλλία. Hélène Purkis μια επιτυχημένη Παριζιάνα οδοντίατρος χωρίς άδεια μετά την Γαλλική επανάσταση.

 

Λιθογραφία του Lemercier  από ζωγραφικό πίνακα του Charles Quesnet,Γάλλου ζωγράφου ο οποίος διέπρεψε κυρίως σε πορτρέτα και συμμετείχε στις ζωγραφικές εκθέσεις στο Παρίσι από το 1822 έως το 1839. Η λιθογραφία περιλαμβάνει  το οδοντιατρείο της Hélène Purkis,και στο κάτω της μέρος την ταυτότητα και παράλληλα τη διαφήμισή της «οδοντιάτρου για κυρίες» η οποία είχε εκπαιδευτεί στον θείο της, την διεύθυνση του ιατρείου καθώς επίσης τις οδοντιατρικές υπηρεσίες της οδοντιάτρου.

«Αυτή η γνωστή καλλίτεχνις  προειδοποιεί τους ανθρώπους που είχαν την ατυχία να χάσουν τα δόντια τους εν μέρει ή εν όλω, ότι τα αντικαθιστά ανώδυνα, με μικρό κόστος, με την τέλεια μίμηση της φύσης. Περιποιείται τα δόντια, τα καθαρίζει, τα καυτηριάζει, τα ανοίγει και πάντα επιδιώκει να διατηρήσει αυτά που έχουν απομείνει: η συμβουλή της είναι δωρεάν.

Το Elixir Diaphénix της, το οποίο αναμφισβήτητα θεραπεύει τον πονόδοντο, ξεχωρίζει από όλα όσα πωλούνται καταχρηστικά για τον μόνο λόγο ότι είναι αναγνωρισμένης αποτελεσματικότητας και είναι διαθέσιμο μόνο σε δοκιμή και υπό ορισμένες προϋποθέσεις.».

Λιθογραφία του Lemercier  από ζωγραφικό πίνακα του Charles Quesnet.

Η Hélène Purkis δεν υπάρχει στη λίστα των γιατρών και των χειρουργών στα Βασιλικά Αλμανάκ αυτής της περιόδου, γεγονός το οποίο σημαίνει ότι αν και ασκούσε την οδοντιατρική εντούτοις δεν είχε επίσημα αναγνωρισμένο τίτλο ως «ειδική των δοντιών».

Σχετικά με το καθεστώς το οποίο ίσχυε για τις γυναίκες οδοντιάτρους -εκείνη την περίοδο οι οδοντίατροι χαρακτηρίζονταν  και ως ειδικοί των δοντιών-διαπιστώνεται ότι κατόπιν αιτήματος του Βασιλικού Κολλεγίου Χειρουργικής του Παρισιού, το κοινοβούλιο με απόφαση  της 9^ης  Απριλίου 1755 «διατάσσει ότι στο μέλλον οι γυναίκες  δεν θα πρέπει να συμπεριλαμβάνονται στην κατηγορία των οδοντιάτρων» καθεστώς  το οποίο επιβεβαιώνεται και από  νόμο του έτους 1803.

Παρά τη δικαιοδοσία αυτή,  απόφαση του Ακυρωτικού Δικαστηρίου που διέπει το επάγγελμα του οδοντιάτρου της 23ης Φεβρουαρίου 1827 επιτρέπει στην  Marie Delpeuch, όπως είδαμε σε προηγούμενη ανάρτηση και στις γυναίκες γενικότερα το δικαίωμα να ασκούν οδοντιατρική. Επιπλέον η απόφαση αυτή αναγνωρίζει ότι η άσκηση της οδοντιατρικής δεν προϋποθέτει την  απόκτηση διπλώματος δεδομένης της απουσίας αναφοράς σχετικά με τους οδοντιάτρους στο νόμο του 1803 ο οποίος περιλάμβανε μόνο τους γιατρούς και χειρουργούς.

Μπορούμε επομένως να συμπεράνουμε ότι η Hélène  Purkis  εργάστηκε ως οδοντίατρος  με μεγάλη επιτυχία κατά την χρονική περίοδο μεταξύ 1827 και 1848 χωρίς όμως να διαθέτει επίσημα τον τίτλο του οδοντιάτρου, ένα γεγονός πολύ συνηθισμένο για εκείνη την εποχή στην Ευρώπη και Αμερική.

Στον πίνακα το ιατρείο περιλαμβάνει μια πολυθρόνα σαλονιού της όμως οποίας όμως η πλάτη δεν παρέχει καλή στήριξη στο κεφάλι της ασθενούς. Ως αποτέλεσμα η οδοντίατρος ήτα υποχρεωμένη   να κρατά με το αριστερό της χέρι το κεφάλι της ασθενούς προκειμένου να το σταθεροποιήσει και να εργάζεται με το δεξί της χέρι.

Αριστερά της πολυθρόνας βρίσκεται ένα μικρό τραπέζι  με το πάνω του μέρος διαμορφωμένο ώστε να δέχεται μια λεκάνη που χρησιμεύει ως πτυελοδοχείο. Στο πάνω ράφι του βρίσκονται τέσσερα μικρά μπουκάλια και δοχεία τα οποία πιθανώς έχουν κάποιο καθαριστικό των δοντιών ,φάρμακα και  «το ελιξίριο DIAPHENIX» που υποτίθεται ότι θεραπεύει τον πονόδοντο και «παραδίδεται μόνο δοκιμαστικά και υπό συνθήκες». Τέλος στο κάτω ράφι  βρίσκεται το δοχείο νερού.    

Πίσω από την οδοντίατρο  βρίσκεται ένα κυκλικό τραπέζι του οποίο το μεγαλύτερο μέρος το καταλαμβάνει  ένα ανοιχτό οδοντιατρικό κουτί που περιέχει, μεταξύ άλλων, έναν καθρέφτη χεριού, ένα ψαλίδι, ένα οδοντικό κλειδί και διάφορα άλλα οδοντιατρικά εργαλεία. Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης ένα ποτήρι για το ξέπλυμα του στόματος της ασθενούς και δύο μικρά δοχεία. Μια βιβλιοθήκη και ένα ντουλάπι συμπληρώνουν τα έπιπλα του ιατρείου. Η εικόνα αυτή του ιατρείου μας δίνει μια γενική ιδέα σχετικά με το πως λειτουργούσαν τα οδοντιατρεία εκείνη την εποχή τουλάχιστον στις μεγάλες πόλεις της Ευρώπης.

 

 

ΓΒ