Πολλοί
θεωρούν ότι ο Pierre Fauchard (1678-1761), είναι ο «πατέρας της
σύγχρονης Οδοντιατρικής», συμβάλλοντας στην καθιέρωση της Οδοντιατρικής
ως ξεχωριστού επιστημονικού κλάδου και αποκλειστικής επαγγελματικής ιδιότητας.
Σ’ αυτό συνετέλεσε ιδιαίτερα το 1728 η έκδοση του έργου Le Chirurgien Dentiste. Πρόκειται
για ένα μνημειώδες σύγγραμμα το οποίο περιέχει όλες τις, μέχρι
την εποχή του θεωρητικές, κλινικές και πρακτικές γνώσεις και τεχνικές σχετικά
με την οδοντιατρική.
Ο Fauchard γεννήθηκε
στη Βρετάνη, πιθανώς το 1678, από μία μέσης τάξεως οικογένεια. Σε ηλικία 15 ετών κατατάσσεται στο Γαλλικό
Ναυτικό και μεταξύ των ετών 1693 έως το 1695, υπήρξε μαθητευόμενος χειρουργός
κοντά στον Alexandre Poteleret, επικεφαλής χειρουργός του Ναυτικού. Γρήγορα
διαπίστωσε τη σοβαρότητα των οδοντιατρικών προβλημάτων τα οποία αντιμετώπιζαν
οι ναυτικοί, λόγω του σκορβούτου, το οποίο εκείνη την εποχή ήταν ενδημικό στα
μακροχρόνια ναυτικά ταξίδια, έτσι το ενδιαφέρον στράφηκε προς την οδοντιατρική.
Εν
συνεχεία, για οικονομικούς λόγους, διέκοψε την μαθητεία του στη χειρουργική.
Ωστόσο χάρη στην πολύτιμη την εμπειρία του γύρω από οδοντιατρικά θέματα κατά τη
διάρκεια της μαθητείας του κοντά στον Poteleret, απέκτησε άδεια
άσκησης της Οδοντιατρικής. Σαφέστατα οι τεχνικές που διέθετε ήταν υψηλού
επιπέδου συγκρινόμενες με τιςαντίστοιχες τις οποίες διέθεταν οι περισσότεροι
οδοντίατροι της εποχής του. Ειρήσθω εν παρόδω εκείνη την εποχή για να αποκτήσει
κάποιος την άδεια οδοντιάτρου στην Γαλλία , έπρεπε βάσει
βασιλικού νόμου του 1699 να εξετασθεί από ειδική επιτροπή και η
άδεια την οποία αποκτούσε ανέφερε τον τίτλο «ειδικός
για τα δόντια» (experts pour les dents).Ο Fauchard απέφυγε τον
γενικόλογο τίτλου του ειδικού των
δοντιών και προτίμησε τη χρήση του χειρουργού-οδοντιάτρου
(Chirurgien Dentiste) που ως τίτλος όμως ήταν άγνωστος εκείνη
την εποχή ακόμη και στην Γαλλία.
Την
οδοντιατρική την άσκησε ως επάγγελμα αρχικά στην πόλη Angers και ως
περιοδεύων οδοντίατρος σε διάφορες πόλεις όπως: Tours, Rennes, Nantes και
σε άλλες πόλεις της βορειοδυτικής Γαλλίας, γεγονός το οποίο ήταν πολύ σύνηθες
εκείνη την εποχή. Σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα με τις θεωρητικές του
γνώσεις, αλλά και τις κλινικές του ικανότητες, απέκτησε μεγάλη φήμη, ώστε να
αποφασίσει το 1719 να εγκατασταθεί μόνιμα στο Παρίσι. Από τα πρώτα στάδια της
άσκησης της οδοντιατρικής στο Παρίσι, έδειξε τις μεγάλες ικανότητές του ώστε σε
σύντομο χρόνο απέκτησε μια υψηλού επιπέδου πελατεία, με ασθενείς από την τάξη
των ευγενών, αλλά και πολλούς ασθενείς από παραπομπές επώνυμων γνωστών
γιατρών και χειρουργών της εποχής. Σε σύντομο χρονικό διάστημα,
ο Fauchard εισήλθε στον ανώτερο κύκλο ιατρών και χειρουργών του
Παρισιού που περιελάμβανε καθηγητές Ιατρικής, ιατρούς και χειρουργούς της
Αυλής, όπως ο Da Jussien, ο Louis Petit, ο Helvetius, ο Hequet,
αλλά και καταξιωμένοι οδοντίατροι όπως ο Carmeline κ.ά..
Όπως
αναφέρει στον πρόλογο του βιβλίου του ο Fauchard, εκείνη την εποχή δεν
υπήρχε η δυνατότητα για κάποιον που ήθελε να εκπαιδευθεί στην
οδοντιατρική να αποκτήσει τις βασικές θεωρητικές γνώσεις αλλά και
τις τεχνικές δεξιότητες που απαιτούσε το επάγγελμα εκτός από τη μέθοδο της
μαθητείας, η οποία στις περισσότερες περιπτώσεις ήταν "επί πληρωμή". Οι
έμπειροι οδοντίατροι διατηρούσαν, ως επτασφράγιστο μυστικό, τις κλινικές
τους εμπειρίες, τις θεραπευτικές τους τεχνικές αλλά και τις τεχνικές δεξιότητες που
είχαν αποκτήσει από την άσκηση της Οδοντιατρικής, προφανώς για λόγους ανταγωνισμού.
Δεδομένου μέχρι τότε δεν είχε συγκροτηθεί ιδιαίτερος επιστημονικός κλάδος αλλά
ούτε και υπήρχε κάποιο είδος εκπαίδευσης η Οδοντιατρική ασκούταν κυρίως από
τσαρλατάνους, με αποτέλεσμα τη δυσφήμιση ακόμη και των οδοντιάτρων
εκείνων οι οποίοι προσπαθούσαν με ένα ικανοποιητικό επίπεδο εμπειρικών γνώσεων
να αντιμετωπίσουν τα οδοντιατρικά προβλήματα των ασθενών τους. Θα μπορούσαμε να
πούμε ότι η πραγματεία του Fauchard,είχε
επιπλέον ως στόχο την καθιέρωση, έστω και στοιχειωδώς, των πρώτων επαγγελματικών
δεοντολογικών κανόνων στην Οδοντιατρική.
 |
| Ο 2ος τόμος του Le Chirurgien Dentist της έκδοσης του 1746. |
Αυτοί ακριβώς ήταν και οι βασικοί λόγοι που
οδήγησαν τον Fauchard στη συγγραφή και έκδοση της πραγματείας του “LeChirurienDentiste”. Μέχρι τότε, τα μόνα
βιβλία τα οποία είχαν εκδοθεί στην Ευρώπη με αμιγές οδοντιατρικό περιεχόμενο
ήταν μόλις δύο. Το πρώτο είχε τίτλο Zane Artzney,(1) εκδόθηκε το 1530 και ακολούθησαν άλλες 11 εκδόσεις του στην γερμανική γλώσσα,
ενώ το δεύτερο ήταν στην ισπανική γλώσσα ένα βιβλίο με τίτλο Coloquio breve y
compendioso sobre la materia de la dentadura y maravillosa obra de la boca.
Co nmuchos remedios y avisos necesarios y la orden de curar y aderezar los dientes (1557) του οδοντιάτρου Francisco Martínezde Castrillo.(2) Επίσης γνωστά βιβλία ήταν το Libellus de Dentibus (1563)
του μεγάλου ανατόμου Bartolomeo Eustachi στη λατινική γλώσσα, το La Vraye Anatomie des Dents (1582 )του Γάλλου
χειρουργού Hermard, και τέλος το Dissertation sur les Dents (1679)
του Γάλλου φαρμακοποιού Martin. Από τη μελέτη όλων των συγγραμμάτων μέχρι την έκδοση
του Le Chirurien Dentiste γίνεται
αντιληπτό ότι κανένα από αυτά δεν παρουσίαζε κατά τρόπο συστηματικό και πλήρες
τις απαιτούμενες στοιχειώδεις γνώσεις την άσκηση της Οδοντιατρικής εκείνη την
εποχή.
Αυτό
ακριβώς το κενό ήλθε να καλύψει ο Fauchard με το δίτομο έργο του αποτελούμενο από
800 περίπου σελίδες.
Ο Fauchard αναφέρει
στον πρόλογο, ότι το χειρόγραφο του βιβλίου ήταν έτοιμο από το 1723. Ωστόσο η
πρώτη του έκδοση πραγματοποιήθηκε στο Παρίσι το 1728, πέντε χρόνια αργότερα.
Με την
έκδοση του “LeChirurgienDentiste”, ο Fauchard σαν στόχο δεν είχε μόνο την
συλλογή και παρουσίαση με συστηματικό τρόπο των θεωρητικών, πρακτικών και
τεχνικών γνώσεων της Οδοντιατρικής εκείνης της περιόδου. Επιπλέον θέλησε η
Οδοντιατρική να γίνει μια καθ’ όλα ισάξια της Ιατρικής επαγγελματική
ενασχόληση.
 |
| Διάφορα χειρουργικά εργαλεία. |
Ο τρόπος
που επέλεξε προκειμένου να επιτύχει αυτόν τον δεύτερο εξ ίσου σημαντικό στόχο,
ήταν να ζητήσει από Ακαδημαϊκούς, αλλά και καταξιωμένους επαγγελματικά ιατρούς
και χειρουργούς, την κριτική και έγκριση (approbation) του βιβλίου του.
 |
| Εργαλεία για τον καθαρισμό των δοντιών. |
Την
αναγνώριση του βιβλίου καθώς και τα θετικά τους σχόλια, ο Fauchard τα περιέλαβε
στο βιβλίο του. Αφορά 6 καταξιωμένους ιατρούς,12 χειρουργούς καθώς και από έναν
χειρουργό-οδοντίατρο τον Laudumiey, οδοντίατρο του Φιλίππου του 5ου, βασιλιά
της Ισπανίας.
Την πρώτη
έκδοση του βιβλίου το 1728 την ακολούθησε μία δεύτερη έκδοση,βελτιωμένη και συμπληρωμένη από τον συγγραφέα το 1746 και η επανέκδοσή του το 1786. Η σπουδαιότητα του βιβλίου είχε ως αποτέλεσμα πέντε χρόνια μετά από την πρώτη του
έκδοση στην Γαλλία, το 1733,να κυκλοφορήσει στην Γερμανική γλώσσα με τον τίτλο
“Der Franzosische Zahnarzt”
(Ο Γάλλος Οδοντίατρος).
 |
| Πελεκάνος για την εξαγωγή δοντιών με προτεινόμενες τροποποιήσεις από τον Fauchard. |
Ο πρώτος
τόμος περιλαμβάνει το θεωρητικό μέρος της Οδοντιατρικής, και αναλύεται σε 38
κεφάλαια. Στον ίδιο τόμο αναφέρονται επίσης 71 κλινικά περιστατικά με 8
ολοσέλιδες εικόνες. Ο δεύτερος τόμος περιλαμβάνει 26 κεφάλαια και 35 ολοσέλιδες
εικόνες.
Στον
πρώτο τόμο βιβλίο ο Fauchard περιγράφει 103 παθήσεις των
δοντιών και του στόματος από τις οποίες οι 43 οφείλονται σε εξωγενή αίτια,17
όπως η τερηδόνα, οι παθήσεις του πολφού, η ατροφία των φατνίων, είναι αγνώστου
αιτιολογίας και 41 που εντοπίζονται στους ιστούς που γειτνιάζουν με τα δόντια
και είναι αποτέλεσμα την πάθησης των δοντιών. Με ιδιαίτερες λεπτομέρειες
περιγράφει το σκορβούτο του στόματος, την επουλίδα, την παρουλίδα, τα έλκη του
στόματος, αλλά και τα προβλήματα κατά την ανατολή των δοντιών. Τέλος στον πρώτο
τόμο περιγράφει τις τεχνικές εξαγωγής των δοντιών, προτείνοντας τα δικά του ή
τροποποιημένα εργαλεία τα οποία ήδη χρησιμοποιούντο έχοντας ιδιαίτερη προτίμηση
στον τροποποιημένο πελεκάνο ή στις δικού του σχεδιασμού οδοντάγρες και
ριζάγρες.
 |
| Προτεινόμενα εργαλεία για εξαγωγή δοντιών που περιλαμβάνουν και οδοντάγρα και ριζάγρα. |
.Στον δεύτερο τόμο ασχολείται με την Οδοντική Χειρουργική, την Προσθετική και την Ορθοδοντική. Προτείνει τον διαχωρισμό των δοντιών μεταξύ τους με την χρήση λίμας προκειμένου να αποφύγει την πλέον συχνά εντοπιζόμενη τερηδόνα των όμορων επιφανειών. Ως εμφρακτικά υλικά προτείνει τον κασσίτερο ,τον μόλυβδο και τον χρυσό.
 |
| Τροχός για την αφαίρεση της τερηδόνας και εργαλεία για την έμφραξη των δοντιών. |
Δίνει μεγάλη σημασία στην απομάκρυνση της τρυγίας
της οποία διακρίνει σε μαλακή-κίτρινη, σκληρή-γκρι και μαύρη.
Για την κατασκευή τεχνητών δοντιών προτείνει την
χρήση δοντιών από ιπποπόταμο, θαλάσσιο ίππο ή πρόβατο.
Οι βασικές αρχές που περιέγραφε ο Fauchard στο πραγματεία του ήταν κυρίως μια συλλογή από θεωρητικές και εμπειρικές γνώσεις τις οποίες συνέλεξε ο ίδιος από την μέχρι τότε βιβλιογραφία. Σε πολλές περιπτώσεις τις επαναδιατύπωσε ο ίδιος προσθέτοντας την δική του εμπειρική γνώση ενώ παράλληλα με την μέθοδο της αναλυτικής παρουσίασης περιστατικών από τους ασθενείς του, διαμόρφωσε για πρώτη φορά ένα συνολικό σύστημα γνώσεων και πρακτικών το οποίο κάλυπτε το σύνολο της Οδοντιατρικής της εποχής του, δηλαδή μέχρι τις αρχές του 18ου αιώνα
.
 |
| Προσθετικές κατασκευές που πρότεινε ο Fauchard. |
Ορισμένες
από τις βασικότερες από τις απόψεις του Fauchard σχετικά με το
θεωρητικό, και τεχνικό υπόβαθρο της Οδοντιατρικής μπορούν να συνοψιστούν ως
εξής:
1.
Απέρριπτε τη θεωρία των οδοντικών σκουληκιών (tooth worms) ως το αίτιο
δημιουργίας της τερηδόνας, η οποία ήταν και η επικρατούσα άποψη
εκείνη την εποχή. Από την εξέταση πάρα πολλών τερηδονισμένων δοντιών με
μεγεθυντικό φακό ουδέποτε διαπίστωσε την ύπαρξή τους.
2.Η
τερηδόνα αλλά και παθήσεις του περιοδοντίου οφείλονται στη διείσδυση άρρωστων
χυμών μεταξύ των «οστικών ινών» του δοντιού με αποτέλεσμα την αποδόμησή τους.
Οι χυμοί αυτοί είναι αποτέλεσμα κάποιων ενδογενών, αλλά και εξωγενών
παραγόντων, όπως το σάλιο και παράγοντες που έχουν σχέση με την διατροφή.
 |
| Προσθετικές κατασκευές για την αποκατάσταση της στοματορινικής επικοινωνίας. |
3. Πρώτος
περιέγραψε την καταστροφή των περιοδοντικών ιστών από το σκορβούτο. Αν και
πίστευε ότι ήταν τοπικό φαινόμενο, πρότεινε ότι η μοναδική ριζική θεραπεία ήταν
η εξαγωγή των δοντιών. Πολλοί εκείνη την εποχή ονόμασαν τις επιπτώσεις του
σκορβούτου στο περιοδόντιο ως “La maladie de Fauchard”.
4.Συνιστούσε
την χρήση ευγενόλης και κανέλας για την ανακούφιση του πόνου στην πολφίτιδα.
Αντίθετα, σε περίπτωση οδοντόπονου, πρότεινε στοματοπλύσεις με ουρία, μια
θεραπευτική αντιμετώπιση η οποία βέβαια παρέπεμπε σε άλλες εποχές.
5.Διατύπωσε
την άποψη ότι τα νεογιλά δόντια έχουν ρίζες αντίθετα με την επικρατούσα άποψη
της εποχής, ότι στερούνται ριζών και κάτω από τα νεογιλά δόντια βρίσκονται τα
σπέρματα των μονίμων δοντιών.
6.
Πρότεινε νέα εργαλεία δικής του εμπνεύσεως για την έμφραξη και εξαγωγή των
δοντιών.
7.
Σχετικά με την εξαγωγή των δοντιών επεσήμανε τη ζημιά που μπορεί να προκαλέσει
η χρήση του πελεκάνου και πρότεινε κάποιες τροποποιήσεις στην κατασκευή του ενώ
παράλληλα πρότεινε και ορισμένα δικά του σχέδια για οδοντάγρες και ριζάγρες.
8.Περιέγραψε
τη θέση εργασίας του γιατρού σε σχέση με τον ασθενή κατά την εξαγωγή δοντιού
και πρότεινε ο γιατρός να βρίσκεται πίσω από τον ασθενή. Ο κύριος λόγος της
πρότασής του είχε σχέση με την ψυχολογική κατάσταση του ασθενή στον οποίο η θέα
των εργαλείων και χειρισμών τους από τον οδοντίατρο κατά την εξαγωγή του
δοντιού προκαλούσε μεγαλύτερο πανικό.
 |
| Λίμες σε διάφορα μεγέθη και σχήματα για την διαμόρφωση των δοντιών. |
9.Πρότεινε
την αφαίρεση της τερηδόνας και την έμφραξη της κοιλότητας με μόλυβδο, κασσίτερο
και μερικές φορές με χρυσό.
10.Συνιστούσε
τον συχνό καθαρισμό και την απομάκρυνση της τρυγίας των
δοντιών για την διατήρηση της υγείας τους.
11.
Περιέγραψε πως η στρεβλοφυΐα πρέπει
να διορθώνεται με το λιμάρισμα των όμορων επιφανειών των στραβών δοντιών ενώ
στις πλέον πολύπλοκες περιπτώσεις με την βίαιη μετακίνηση των δοντιών, με την
χρήση του πελεκάνου ή της οδοντάγρας και την συγκράτηση τους στην νέα τους
θέση, με τη χρήση συρμάτων ή μεταξωτών νημάτων μέχρι να σταθεροποιηθούν στην
νέα τους θέση.
12.Τόνισε
ότι η μετακίνηση των δοντιών είναι ευκολότερη και ταχύτερη όσο
νεότερο είναι το άτομο.
13.Πρότεινε
την προσθήκη ενός τεχνητού δοντιού στις περιπτώσεις που έχει
απολεσθεί το κανονικό δόντι και τη συγκράτησή του με τη χρήση συρμάτων ή
κερωμένων μεταξωτών νημάτων.
14.
Επινόησε προσθετικές εργασίες για την απόφραξη της διάτρητης υπερώας,
αποτέλεσμα καρκίνου ή το συνηθέστερο εκείνη την εποχή λόγω σύφιλης.
Λόγω της στοματορινικής επικοινωνίας οι εν λόγο ασθενείς δεν
μπορούσαν να σιτιστούν και να μιλήσουν. Ανάλογες κατασκευές είχαν προτείνει
πριν από τον Fauchard και άλλοι χειρουργοί όπως
ο Ambroice Parre (1510-1590), με τη σημαντική διαφορά ότι ήταν δύσχρηστες
και δεν περιγράφονταν αναλυτικά η μέθοδος κατασκευής τους.
15.Πρότεινε
την κατασκευή οδοντοστοιχιών από σκαλισμένο κόκκαλο και τη χρήση
σκαλισμένων ή και φυσικών δοντιών συγκρατούμενων σε χρυσή ή ασημένια βάση, οι
οποίες με την χρήση ελατηρίων συγκρατούνται με την ασκούμενη πίεση
στις γνάθους. Φαίνεται από τα γραφόμενά του ότι δεν γνώριζε την τεχνική
αποτύπωσης με κερί ή γύψο και τις προσθετικές κατασκευές του τις
κατασκεύαζε βασιζόμενος σε απλές μετρήσεις και σχέδια σε
χαρτί.
16.Περιέγραψε
ένα περιστρεφόμενο κοπτικό εργαλείο σαν τόξο, για την αφαίρεση της τερηδόνας
αλλά και για την διεύρυνση του ριζικού σωλήνα για την τοποθέτηση δοντιού με
άξονα, ανάλογο με αυτό που χρησιμοποιούσαν οι κοσμηματοπώλες.
17.Αναφέρει πρώτη
φορά στην κατασκευή δοντιού με μεταλλικό άξονα, ενώ για πολλά ακόμη χρόνια η
τεχνική αυτή εφαρμόζονταν με κατασκευή άξονα από ξύλο.
18.Είναι
ο πρώτος που περιέγραψε το μεταλλικό ορθοδοντικό τόξο για τη διεύρυνση του
οδοντικού τόξου και σύμφωνα με τον Angle, τον θεμελιωτή της Ορθοδοντικής,
είναι ιστορικά η πρώτη ορθοδοντική συσκευή.
 |
| Εργαλεία για την κατασκευή προσθετικών εργασιών και την διαμόρφωση των δοντιών. |
Ο όγκος
των γνώσεων, των κλινικών περιστατικών και η περιγραφή τους με εξαιρετικά
μεγάλη λεπτομέρεια, των τεχνικών αλλά και του πλήθους των εργαλείων που
περιελάμβανε το βιβλίο είχε ως αποτέλεσμα στις αρχές του 19ου αιώνα,
ορισμένοι να αμφισβητήσουν ως συγγραφέα ή τουλάχιστον ως μοναδικό συγγραφέα του
βιβλίου, τον Fauchard.
Τις
αμφιβολίες αυτές, κυρίως τις εξέφρασαν οδοντίατροι στην Γερμανία, όπως
ο Johann J.J. Serre στο Βερολίνο, ο οποίος σε δημοσίευσή
του το 1803, απέδιδε την συγγραφή του βιβλίου στον DeVaux. Ένας άλλος
Γερμανός ο Gast-Jacobi το 1898, διατύπωσε και αυτός τις αμφιβολίες
του σχετικά με την πατρότητα του βιβλίου και διατύπωσε την άποψη ότι το βιβλίο
ήταν προϊόν συλλογικής συγγραφής, από τους οδοντιάτρους του Παρισιού, βάσει
κάποιων κανόνων, ώστε να αποκτήσουν την βασιλική έγκριση της έκδοσής του, και
το όνομα του Fauchard ως συγγραφέα, μπήκε απλώς για τυπικούς λόγους.
Το 1892 ο
George Viau, καθηγητής στο Οδοντιατρικού Σχολείου του
Παρισιού, ανακάλυψε τυχαία το πρωτότυπο χειρόγραφο του βιβλίου, και είχε
πλέον την δυνατότητα να μελετήσει όλα τα στάδια της
συγγραφής, μέχρι την τελική έκδοση του το 1728.
Έτσι
ο Viau αλλά και άλλοι ερευνητές μπόρεσαν να αναλύσουν και
να περιγράψουν τον τρόπο συγγραφής του βιβλίου, αλλά και την διαδικασία που
ακολούθησε ο Fauchard, προκειμένου να αποκτήσει το βιβλίο του και η
Οδοντιατρική, τη θέση που θεωρούσε ότι της άρμοζε στην Ιατρική κοινωνία της
εποχής.
Στον
πρόλογο του βιβλίου ο Fauchard αναφέρει ότι το χειρόγραφο ήταν έτοιμο το από το 1723 και
μέχρι την έκδοσή του μεσολάβησαν 5 χρόνια. Η καθυστέρηση οφείλονταν στην έντονη
επαγγελματική του ενασχόληση και την επακόλουθη έλλειψη χρόνου. Ο Viau
μελετώντας το χειρόγραφο και τις εκτεταμένες παρατηρήσεις, διορθώσεις και
προσθήκες οι οποίες πολλές φορές δεν είναι απλώς καταγεγραμμένες στα περιθώρια
του χειρόγραφου, αλλά περιλαμβάνουν ολόκληρες ένθετες σελίδες, κατέληξε
στο συμπέρασμα ότι προκειμένου το βιβλίο να αποκτήσει το κύρος το οποίο
επιθυμούσε ο συγγραφέας του ,έπρεπε να αξιολογηθεί, διορθωθεί και
συμπληρωθεί από καταξιωμένους επιστήμονες της εποχής του και η όλη χρονοβόρα
αυτή διαδικασία απαίτησε πολύ χρόνο. Πολλές από αυτές τις
σημειώσεις είναι του ίδιου του Fauchard, με χαρακτηριστικά πολλά
ορθογραφικά και συντακτικά λάθη, που οφείλονται στο ότι ο ίδιος δεν είχε τύχει
καμίας εγκύκλιας μόρφωσης. Οι περισσότερες όμως παρατηρήσεις αποδίδονται στον
φίλο του, καταξιωμένο χειρουργό Jean DeVaux (1649-1729), ο
οποίος με την τεράστια πείρα και τις γνώσεις του, μιας και ο ίδιος ήταν
πολυγραφότατος, συνέβαλε ως χειρουργός στην ολοκλήρωση κυρίως του πρώτου τόμου,
με τις τεκμηριωμένες παρατηρήσεις του, διορθώσεις και συμπληρώσεις του. Έτσι, αν και το αρχικό χειρόγραφο του βιβλίου
περιλάμβανε 600 σελίδες, το τελικό, το οποίο πήγε προς εκτύπωση, περιλάμβανε
783 σελίδες.
Τελικά η
μελέτη των χειρόγραφων του βιβλίου απέδειξε χωρίς καμία πλέον αμφιβολία την
συγγραφή του βιβλίου από τον Fauchard,αλλά και τη συμβολή με παρατηρήσεις και
συμπληρώσεις κάποιων καταξιωμένων γιατρών και χειρουργών με κυριότερη στον
πρώτο τόμο του DeVaux,ο οποίος ήταν στενός του φίλος.
Η συμβολή
του “LeChirurgienDentiste”, ήταν
καθοριστική για τους ασχολούμενους με την Οδοντιατρική και αποτέλεσε ουσιαστικό
κίνητρο για τη συγγραφή και από άλλους Γάλλους, όπως τους Gerandly, Bunon, Mouton,
Jourdain, LeMonier, Lecluce και Mahon. αντίστοιχων βιβλίων. Παράλληλα όμως, ήταν
και μια πρόκληση για τη μελέτη σε περισσότερο βάθος της Οδοντιατρικής και
ειδικότερα στα σημεία που ο Fauchard δεν έδινε απαντήσεις.
Για πολλά
χρόνια, το βιβλίο αποτέλεσε τον «χρυσό» κανόνα της Οδοντιατρικής στην Ευρώπη
και στην Αμερική, αν και δεν είχε μεταφρασθεί στην αγγλική γλώσσα (μεταφράσθηκε
μόλις το 1946).Εντούτοις, με την έναρξη του 19ουαιώνα και την έκδοση
του βιβλίου "Traite des Maladies de la Bouche"
του J.B.Gariotτο το 1805, άρχισε να γίνεται όλο και περισσότερο συνείδηση ότι η
Οδοντιατρική θα έπρεπε να αποκτήσει στενότερους και ισχυρότερους δεσμούς με την
Ιατρική και να ακολουθήσει τις εξελίξεις της. Η Οδοντιατρική όπως παρουσιάζονταν
μέσα από το Le Chirurgien Dentiste αλλά και των άλλων συγγραφέων του 18ουαιώνα
οι οποίοι κατά κανόνα είχαν ακολουθήσει σε γενικές γραμμές τις απόψεις του
Fauchard, ήταν ήδη ξεπερασμένη.
Στους
οδοντιατρικούς κύκλους της Γερμανίας, από φθόνο ή από «εθνική» υπερηφάνεια,
επικράτησε η άποψη ότι η συμβολή του Fauchard στον κλάδο της Οδοντιατρικής, αλλά
και η πρωτοτυπία των θεωρητικών και τεχνικών γνώσεων που παρουσίασε, υστερούσαν
σε σχέση με Γερμανούς που ασκούσαν την Οδοντιατρική και επιπλέον είχαν
δημοσιεύσει αντίστοιχες πραγματείες, όπως ήταν οι Phillip Pfaff, Christopher Schelhammer,Mathias Gottfried Purnann και o Lorenz Heister. Ένας Γερμανός επίσης ο Greve θεωρεί ότι
πραγματική συμβολή στην προώθηση της Οδοντιατρικής εκείνη την εποχή είχαν οι πραγματείες
του Γάλλου χειρουργού Jaques-ReneTenon,
του Γάλλου
χειρουργού-ανατόμου Pierre Dionis, και του Άγγλου ανατόμου John Hunter, κανείς όμως από
τους οποίους, δεν ασκούσε την Οδοντιατρική.
Συμπερασματικά
ο Fauchard θεμελίωσε την εποχή της συστηματικής μελέτης και θεωρητικής
κατανόησης και αναγνώρισης της Οδοντιατρικής καθώς και της ευρείας πρακτικής
εφαρμογής της. Στην πραγματεία του
παρουσιάζει με συστηματικό τρόπο τις θεωρητικές και πρακτικές γνώσεις της
Οδοντιατρικής εκείνης της εποχής και επιπλέον προσθέτει πολλές προσωπικές
τεχνικές επινοήσεις και βελτιώσεις στις ήδη υπάρχουσες.
Με το
βιβλίο “Le Chirurien Dentiste” κλείνει
η εμπειρική περίοδος της Οδοντιατρικής και μπαίνουν οι βάσεις της επιστημονικής
και μηχανικής περιόδου, ενώ παράλληλα αρχίζει να διαμορφώνεται πλέον η ιδιότητα
του οδοντιάτρου ως ανεξάρτητης επαγγελματικής οντότητας.
Χρονολόγιο
της ζωής του Fauchard
1678 Πιθανή
χρονολογία γέννησης του στην Βρετάνη, στην πόλη Angers
1693 Υπηρετεί
ως μαθητευόμενος χειρουργός στο Γαλλικό Ναυτικό
1696 Εγκαθίσταται και ασκεί την οδοντιατρική στην πόλη Angers, ενώ
κατά τις συνήθειες της εποχής, περιοδεύει ως οδοντίατρος στις πόλεις Rennes,
Nantes, Toursκαι άλλες, μέχρι το 1718
1718 Εγκαθίσταται ως οδοντίατρος στο Παρίσι.
1723 Όπως αναφέρει στον
πρόλογο του βιβλίου του “LeChirurgien-dentiste”, ολοκληρώνει τη συγγραφή του
χειρογράφου.
1728 Πρώτη έκδοση του δίτομου βιβλίου του.
1729 Γάμος του με την E.G. Chemin. Στο
συμβόλαιο του γάμου, ως ιδιότητά δηλώνει Chirurgien-dentiste.
1733 Ακολουθεί η έκδοση του
βιβλίου στην γερμανική γλώσσα, με τίτλο “DerFranzosischeZahnarzt” (Ο Γάλλος
Οδοντίατρος),πιθανώς δεν υπήρχε αντίστοιχη ιδιότητα του Chirurgien-dentisteτην
Γερμανική γλώσσα.
1737 Γέννηση του μοναδικού γιού του.
1746 Δεύτερη έκδοση του
βιβλίου του, όπου αναφέρει στον πρόλογο τον Duchemin, πιθανώς κουνιάδο του, ως
μαθητευόμενο και διάδοχό του.
1759 Ο Duchemin δημοσιεύει εργασία σχετικά με την τερηδόνα των
νεογιλών δοντιών.
1761 21
Μαρτίου, πεθαίνει στο σπίτι του και το πιστοποιητικό θανάτου τον αναφέρει ως
ιδιότητα «πρώην ειδικός χειρουργός οδοντίατρος».
(2) https://hystorydent.blogspot.com/2021/01/1557.html
ΓΒ
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου